گروه فرهنگی مهتاب‌من از تنسیم؛ مریم مرتضوی گزارش می‌دهد که کتاب مطرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن نه تنها مباحث نظری را پوشش می‌دهد، بلکه به تشریح نحوه شکل‌گیری رفتار‌های اجتماعی می‌پردازد. این اثر برخلاف متداول کتاب‌های کلامی که از توحید و صفات الهی آغاز شده و به نبوت و امامت می‌رسند، رویکردی متفاوت دارد؛ مبحث معاد را در بر نمی‌گیرد و مدخل را با ایمان آغاز می‌کند تا طرحی منظم از کارکرد دنیوی اسلام ارائه دهد.
ایمان؛ نقطه آغاز اندیشه اسلامی
در این کتاب ایمان به عنوان پایه معارفه معرفی شده است، زیرا مقصد اصلی شکل‌گیری شبکه‌ای از رفتار‌های اسلامی در جامعه است. رهبر انقلاب در کتاب بیان می‌فرمایند که ایمان کامل بر سه رکن استوار است گرایش قلبی همراه با ضمانت عملی، منشأ ایمان باید معرفت و تحقیق باشد، و ایمان باید در همه ابعاد زندگی یکپارچه و پایدار بماند. این اصول سه‌گانه بنای ایمان قرآنی است که هر جا ایمان ذکر شده، با عمل صالح مقترن است.
دوازده بشارت قرآنی برای مؤمنان
پس از تبیین ایمان، کتاب به بشارت‌های قرآن برای مؤمنان می‌پردازد که به عنوان مسیر خوشبختی معارفه شده‌اند. این دوازده مؤلفه شامل ایمان به خدا و عمل صالح، صبر و استقامت، دقت به نماز و عبادات، توبه و برگشت به خدا، مراعات تقوا، صدق و راستگویی، تعاون و همیاری، استغفار، توکل بر خدا، شکرگزاری از نعمت‌ها، محبت به اهل بیت و معصومین، و فرا‌گیری علم و معرفت می‌باشند. این اصول نه تنها برای سعادت فردی، بلکه برای سلامت اجتماعی و اخلاقی جامعه موثرند.
ایدئولوژی توحیدی و جهان‌بینی
رهبر انقلاب در ادامه به تشریح ایدئولوژی توحیدی می‌پردازد و ارتباط آن با جهان‌بینی را تحلیل می‌کنند. ایشان واژه ایدئولوژی را از فرهنگ عامه گرفته و بر پایه مفاهیم دینی پرورش داده‌اند؛ امروزه می‌توان به جای آن از واژه مکتب توحیدی استفاده کرد. در اندیشه رهبری، گاهی ایدئولوژی از جهان‌بینی برمی‌خیزد و گاهی ایدئولوژی جهان‌بینی را جهت می‌دهد؛ این دیالکتیک در مباحث توحیدی اهمیت بنیادین دارد.
چهار رکن ایدئولوژی توحیدی
ایدئولوژی توحیدی رهبر انقلاب بر چهار رکن استوار است توحید در الوهیت (خدا تنها صاحب قدرت مطلق)، توحید در خالقیت (خدا خالق همه موجودات)، توحید در عبودیت (خدا تنها معبود)، و توحید در ربوبیت (خدا تنها رب و مدبر عالم). این ارکان مبنای نگاهی توحیدی به هستی هستند که با فطرت انسانی هم‌راستاست و قانون‌گذاری را حق اختصاصی خداوند می‌داند.